و مبانى در اجتماعات و ترقى ملل شده بود ، به همين علت ، روزيكه پا بايران گذاشت ، متوجه شد كه بايد مركز و كانونى براى تعليم اصول و مبانى حقوق بشرى فراهم آيد و مكتبى باز شود كه مردم ايران را به قانون‌دانى و حق حدگذارى وادار كند . براى انجام اين كار متوسل به مقام و شخصيت پدر خود - نصر اللّه خان - كه او هم بنوبهء خود مردى اصولى و قاعده‌دان بود ، شد . مرحوم مستوفى گويد : تأسيس مدرسهء سياسى اثر فكر ميرزا حسن خان مشير الملك پسر ميرزا نصر اللّه خان مشير الدوله است . پسر و پدر در نزد صدراعظم و شاه ، محسنات اين اقدام را جلوه‌گر ساخته فرمانى صادر كردند و چهار هزار تومان ساليانه براى مخارج اين مدرسه از تفاوت عمل معدن فيروزهء خراسان برقرار نمودند . مشير الملك برنامهء اين مدرسه را تنظيم كرده گرماگرم مشغول تعيين معلم و مكان مدرسه شده و اعلان پذيرفتن داوطلب را منتشر كرد . افتتاح رسمى مدرسهء سياسى در نيمهء شعبان 1317 ق . مطابق 28 آذر ماه مقرر گشت عده‌اى از طرف نصر اللّه خان مشير الدوله براى عصر اين روز دعوت شده بودند « 1 » . رياست مدرسه ابتدا با مشير الملك بود و بعد از سفر او به پطرزبورغ ( 1320 ق . ) با برادرش ميرزا حسين خان پيرنيا ، كه از پطرزبورغ بتهران آمده بود ، شد . مدرسهء سياسى در حقيقت پايه و مركز اساسى مدرسهء حقوق و بالاخره دانشكدهء حقوق امروزى است و كسى نمىتواند منكر اثر آن در تحول فكرى و قضائى اجتماع امروزى ايران باشد . اثر معجزآساى اين مدرسه در همان ايام ، يعنى پس از شش هفت سال در ايران براى تنظيم و جهت‌يابى انقلاب مشروطيت و اداره و بهره‌بردارى از آن به زودى نمودار شد . حسن خان مشير الدوله خود درين مدرسه حقوق بين الملل درس مىداد . دورهء مدرسهء سياسى ابتدا چهار سال بود و بعدا اضافه شد . مرحوم محمد حسين فروغى ذكاء الملك نيز جزء مدرسين بود و بعدها رياست مدرسه نيز به او سپرده شد . سفارت مشير الدوله مشير الدوله در سفر دوم مظفر الدين شاه به اروپا ( 1320 ق . ) بعنوان مترجم با شاه به فرنگ رفت . و پس از مراجعت شاه به سمت سفير ايران در پطرزبورغ تعيين شد . او با وجود حداثت سن ، سفارت پطرزبورغ را در كمال موفقيت بپايان رساند ، « منزل او در سفارت بود . از وقتى كه به سفارت پطرزبورغ مأمور شده قدغن كرده بود كه مطلقا القاب در كارت‌هاى خود به كار نبرند ، چنان كه خودش هم در كارت خود ، خود را ميرزا حسن خان وزير مختار ايران معرفى ميكرد . . . او در كار سفارت خود را خيلى خونسرد نشان ميداد ، او براى سفارت پطرزبورغ خيلى جوان و حتى از نايب سفارت مشاور الممالك عليقلى خان انصارى پنج شش سال جوانتر بود . . . روسى را خوب ميدانست و با امپراطور به زبان مادرى او ( روسى ) حرف ميزد و امپراطور هم به روسى جواب

--> ( 1 ) - زندگانى من ، ج 2 ص 99 .